پژوهشگاه حوزه و دانشگاه فصلنامه علمی - پژوهشی اسلام و علوم اجتماعی 2322-2506 7 14 2025 03 21 Explanation of religiosity of the peoples according to a theoretical model of cultural interactions: a cross-country study تبیین دین‌داری مردم جهان براساس الگوی نظری تعاملات فرهنگی در یک مطالعه بین کشوری 5 31 1185 FA نادر صنعتی شرقی دکترای جامعه‌شناسی سیاسی، عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور مشهد علیرضا عزیزی کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی راضیه خاوری کارشناسی ارشد مطالعات جوانان Journal Article 2016 01 28 Religiosity of different peoples is one of the challenging issues in sociology of religion; each of the theories in the field confronts serious challenges so that the extent of religiosity and its effective factors have become ambiguous. The main aim of this study is to present a clear elucidation of the extent of religiosity among different peoples. To do so, via the critical evaluation of the updated modernization theory, the theoretical model of cultural interactions is introduced. In the section of theoretical framework cultural globalization was selected as the independent variable and the grounding variables related to this concept, hypotheses and models were analyzed. To test these hypotheses social survey data were used for overall characterization of religiosity of people elucidated.  The descriptive findings reveal that, in general, the extent of recognizance to behavioral and value aspects of religion are less than religious faith to God. Moreover, the findings reveal that cultural interaction theory is a relatively powerful pattern in determining the variance of religiosity among the peoples. In addition, this theory presents a different theoretical model from the role and position of human development variables, variety and abundance in religiosity and the theory of religious markets. از جمله موضوعات بحث‌ برانگیز جامعه‌شناسی دین میزان دین‌داری مردم جوامع گوناگون است. هریک از تئوری‌های مطرح شده در این حوزه مطالعاتی چالش‌های جدی دارد، به نحوی که میزان دین‌داری و عوامل مؤثر بر آن در پرده‌ای از ابهام فرو رفته است. هدف این مقاله ارائه توصیفی روشن‌تر از میزان دین‌داری مردم کشورهای جهان و تبیین شفاف‌تر این پدیده می‌باشد. در این راستا، از خلال ارزیابی انتقادی تئوری به‌روز شده مدرنیزاسیون، الگوی نظری تعاملات فرهنگی معرفی می‌شود. در بخش چارچوب نظری با انتخاب متغیر جهانی شدن فرهنگی به‌عنوان متغیر مستقل و متغیرهای زمینه‌ای مرتبط با این مفهوم، فرضیه‌ها و مدل تحلیلی ارائه می‌شود. پس از آن برای آزمون این فرضیه‌ها به داده‌هایی که از پیمایش‌های جهانی در اختیار محققان قرار دارد، مراجعه نموده، تا ضمن ترسیم کلی میزان دین‌داری مردم جوامع، قدرت تبیین‌کنندگی الگوی نظری تعاملات فرهنگی آزمون شود. یافته‌های توصیفی این بررسی نشان می‌دهد که به‌طور کلی میزان پایبندی مردم کشورها نسبت به جنبه‌های رفتاری و ارزشی دین‌داری، کمتر از اعتقادات مذهبی به‌ویژه باور به خداوند می‌باشند. یافته‌های تبیینی تحقیق نیز نشان می‌دهد که چارچوب نظری تعاملات فرهنگی، الگویی نسبتاً توانمند در تبیین واریانس دین‌داری مردم جهان است. همچنین این مدل نظری تفسیر متفاوتی از نقش و جایگاه متغیرهای توسعه انسانی و تنوع و تکثر مذهبی که مورد توجه تئوری روزآمد شده مدرنیزاسیون و نیز نظریه بازارهای مذهبی است ارائه می‌کند. https://soci.rihu.ac.ir/article_1185_3fe6f745bc036579b6e103244636f196.pdf